Ηλεία: προσεχώς ΤΑΙΠΕΔ…

PHOTO-17Η ιστορία της αξιοποίησης περιοχών ιδιαίτερου φυσικού κάλλους στην Ηλεία είναι πολύ παλιά. Από την εποχή του περιβόητου Τοµ Πάπας επί δικτατορίας, µέχρι τις τελευταίες ηµέρες της κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ, γίνονταν προσπάθειες να παραδοθούν στο βωµό της περίφηµης ανάπτυξης µε κατασκευή φαραωνικών έργων τουρισµού και αναψυχής. Ευτυχώς και χάρη στην αντίδραση των τοπικών κοινωνιών και των οικολογικών οργανώσεων, οι περισσότερες απ’ αυτές τις περιοχές έως σήµερα γλύτωσαν από την επαγγελλόµενη ανάπτυξη.

Γλύτωσαν; Γιατί ενώ ορισµένες µπήκαν σε καθεστώς προστασίας µε το πρόγραµµα Natura ή λχ. η περιοχή Κοτυχίου – Στροφυλιάς ανακηρύχθηκε σε Εθνικό Πάρκο, η προστασία παρέµεινε στα χαρτιά και οι ευαίσθητες αυτές περιοχές αντιµετωπίζουν συνεχείς πιέσεις υποβάθµισης, µε καταπατήσεις, ρύπανση και εγκατάλειψη. Η συνταγή άλλωστε είναι γνωστή: Αφήνουµε στην τύχη µια περιοχή και αφού υποβαθµιστεί πλήρως την βγάζουµε στο σφυρί. Τώρα µάλιστα µε την κρίση, ποιός θα µπορέσει να αντιδράσει;

Η περίπτωση των Αλυκών στα Λεχαινά είναι χαρακτηριστική. Αλυκές που λειτουργούσαν επί αιώνες και έδιναν δουλειά σε δεκάδες εργαζόµενους. Επί κυβερνήσεως Μητσοτάκη η λειτουργία τους κρίθηκε ασύµφορη για το Δηµόσιο και έκλεισαν. Έκτοτε άρχισε ένας αδυσώπητος αγώνας για την “αξιοποίησή” τους. Άλλοι ήθελαν να µετατραπούν σε ιχθυοτροφείο, κάποιοι δηµοτικοί παράγοντες πίεζαν να µετατραπούν σε οικόπεδα. Όµως, η πίεση των οικολογικών οργανώσεων απέφερε την ένταξη των Αλυκών στην Α΄ Ζώνη προστασίας του Εθνικού Πάρκου Κοτυχίου Στροφυλιάς. Προηγουµένως µια µελέτη µετατροπής τους σε κέντρο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης µε µερική επαναλειτουργία τους, καταχωνιάστηκε από τη γραφειοκρατία και την αδιαφορία της δηµοτικής αρχής. Οι Αλυκές απέµειναν βορά στην ερήµωση και τις ορέξεις των αναπτυξιολάγνων…

Και τότε ήρθε το ΤΑΙΠΕΔ. Μια νέα πραγµατικότητα διαµορφώνεται µε σκληρούς και αδιαπραγµάτευτους όρους. Οι Αλυκές των Λεχαινών (µια έκταση 400 περίπου στρεµµάτων τεράστιας οικολογικής σηµασίας ) µαζί µε πολλές άλλες περιοχές µεταβιβάζονται στο ΤΑΙΠΕΔ για περαιτέρω αξιοποίηση, πώληση κλπ. Μεταξύ αυτών, οι Ιαµατικές Πηγές της Κυλλήνης, το Κτήµα Ζαχάρως έκτασης 432 στρ., περιοχές του Εθνικού Πάρκου Κοτυχίου – Στροφυλιάς, παραθαλάσσιες εκτάσεις στον Πύργο και στην Κυλλήνη κ.α. Συνολικά 26 δηµόσια κτήµατα στην Ηλεία οδεύουν προς αξιοποίηση.

Δικαίως οι οικολογικές οργανώσεις ανησυχούν: «Σε καµία περίπτωση από τις περιοχές που έχουν παραχωρηθεί δεν αναγνωρίζεται ή αναφέρεται το καθεστώς προστασίας… Μάλιστα προκύπτει ότι το ΤΑΙΠΕΔ προωθεί την αποµάκρυνση τυχόν περιορισµών σε συγκεκριµένα ακίνητα που του εκχωρούνται προς αξιοποίηση» λέει η υπεύθυνη πολιτικής του WWF Ελλάς Ιόλη Χριστοπούλου, που επισηµαίνει επίσης ότι το ΤΑΙΠΕΔ θα πρέπει διευκολύνοντας τους ενδιαφερόµενους αγοραστές, «να γνωστοποιεί το καθεστώς προστασίας και να το λαµβάνει υπόψη κατά τη διαµόρφωση των επενδυτικών σχεδίων». Εξάλλου, σύµφωνα µε πρόσφατη απόφαση του Συµβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ 1415-6/13), η διαδικασία µεταβίβασης στο ΤΑΙΠΕΔ δεν θίγει την περιβαλλοντική και πολεοδοµική νοµοθεσία και γενικότερα το προστατευτικό ή άλλο καθεστώς των περιοχών αυτών. Μέχρι σήµερα, ωστόσο, η απαίτηση αυτή δεν αποτυπώνεται στους αρχικούς φακέλους περιοχών, παρά το γεγονός ότι η περιοχή έχει χαρακτηριστεί ως Natura 2000 και η αξιοποίησή της είναι δυνατή υπό προϋποθέσεις.

Ανάµεσα στην εγκατάλειψη και την αξιοποίηση ο δρόµος είναι γεµάτος παγίδες. Η Ηλεία, περιοχή υποβαθµισµένη, αλλά πλούσια σε φυσικό και πολιτιστικό περιβάλλον, έχει άλλους δρόµους να ακολουθήσει.

ΔΙΟΝΥΣΗΣ ΚΡΑΓΚΑΡΗΣ
µέλος της ΠΚ Ηλείας των Ο.Π.

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ